lemy90s

Có những bộ phim chỉ muốn xem một lần để biết, nhưng cũng có những bộ phim càng lớn, càng yêu nhiều lại càng muốn xem lại – để đối chiếu cảm xúc, để đọc lại mình. One Day (2011) là một bộ phim nằm trong danh mục phim tôi thích xem lại nhiều lần trong đời. Nội dung phim kể về một chuyện tình yêu trải dài suốt hai thập kỷ, dịu dàng mà dữ dội, không cố gắng định nghĩa tình yêu là gì, mà chỉ lặng lẽ cùng người xem bước qua từng lát cắt của thời gian, của lựa chọn, của trưởng thành của nhận vật.

Khi yêu, có nhau chưa hẳn là tất cả

Nếu trước mặt bạn là tờ giấy với dòng câu hỏi: “Tình yêu là gì?”, bạn có mạnh dạn đặt bút và khoanh bút rốp rẻng đáp án hoặc tự tin viết một “đáp án khác” liền chỉ sau 3 giây suy nghĩ không? Tôi tin rằng việc này còn tùy thuộc vào trải nghiệm yêu đương của bạn như thế nào. Bạn có thể tìm nhanh được đáp án đâu đó ở A, B, C, D nhưng cũng có thể tự viết “đáp án khác” là E, F, G, H và có thể viết tiếp nối dài… Bởi “tình yêu” là một danh từ trừu tượng, không phải thứ để hiểu mà chỉ là điều để trải nghiệm, là cảm xúc được định nghĩa tùy thuộc vào từng người và từng giai đoạn khác nhau trong cuộc đời.

Nhà triết học Roland Barthes từng viết: “Tình yêu không phải là một hệ thống, mà là một ngôn ngữ không có quy tắc ngữ pháp cố định.” hàm ý rằng tình yêu không tuân theo một bộ quy tắc ổn định và có thể đoán trước như một ngôn ngữ có ngữ pháp rõ ràng.

“L’amour n’est pas un système ; c’est un langage sans grammaire fixe” – Roland Barthes, Fragments d’un discours amoureux (1977)

Và quả thật, tình yêu cũng như ngôn ngữ, mỗi người có yêu theo cách riêng của mình. Không ai yêu giống ai, và cũng không ai bước vào hai mối quan hệ với cùng một tâm thế. Kể cả khi bạn quay lại với một người cũ, cảm xúc ấy cũng không còn nguyên vẹn như lần đầu, vì bạn đã đổi thay, họ cũng đã khác, và mọi thứ giữa hai người không còn ở đúng điểm xuất phát. Tình yêu, giống như ngôn ngữ, chỉ thực sự tồn tại khi được sống, được lựa chọn, được thể hiện. Mỗi lần là một cách nói hoàn toàn mới, không có bản mẫu để lặp lại.

Bộ phim mang tên One Day, nhưng lại là một câu chuyện tình kéo dài suốt 20 năm – đủ lâu để yêu, để mất, và để học cách trưởng thành, từ mối quan hệ bạn bè tới yêu, rồi thương. Mạch phim nhẹ nhàng chậm rãi, vui có, buồn có, những điểm chạm trong phim vừa đủ lãng mạn vừa đủ sâu lắng. Phim có thể khiến người xem rơi vào khoảng lặng rất lâu sau khi xem, như thể điều gì đó nặng trĩu trong tim, thôi thúc người ta tự đặt câu hỏi và phải xem đi xem lại nhiều lần, trải qua thêm nhiều mối tình để tự tìm ra câu trả lời…

Khi còn nhỏ, tôi không hiểu tại sao Emma yêu Dexter nhưng không thổ lộ. Mãi đến lớn, tôi mới hiểu tình yêu không phải chỉ là hạnh phúc bên người mình yêu, mà tình yêu đôi khi còn là mong muốn người đó hạnh phúc ngay cả khi họ không bên cạnh mình.

Khi còn nhỏ, tôi không thể hiểu tại sao khi Dexter và Emma nhận ra tận sâu thẳm bên trong họ có tình cảm với nhau dành cho nhau rồi nhưng vẫn quyết định không hẹn hò. Mãi đến lớn tôi mới biết có vài mối quan hệ còn có tần số cao hơn cả tình yêu. Đó là tình thân, là tri kỷ, trân quý tới mức phải đắn đo trước lựa chọn đánh đổi để tình yêu phá vỡ.

Khi còn nhỏ, tôi nghĩ một khi yêu thì ngày nào tình yêu cũng là nồng nhiệt, sẽ luôn có hoa, nến và những lời ngọt ngào mỗi ngày. Nhưng sau này mới biết trong mối quan hệ hai người đan xen giữa thích – yêu – thương là sự bực bội, mệt mỏi, chán nản cùng tồn tại. 

“I love you, Dex, so much. I just don’t like you anymore.”

Có khi ta yêu một người tha thiết, nhưng lại không thể chịu nổi họ ở khoảnh khắc hiện tại. Tình yêu không phải lúc nào cũng đồng điệu với sự dễ chịu.

Khi còn nhỏ tôi không thích cái kết của phim, tôi cho rằng việc buộc phải rời xa người mình yêu thương một cách đột ngột là một bi kịch. Lớn lên tôi mới biết, đó là thông điệp cuối cùng của phim về tình yêu trong cuộc sống. Khi yêu chúng ta thường luôn tin rằng vẫn còn nhiều thời gian để bên cạnh người mình yêu thương. Thế nhưng, chẳng có điều gì chắc chắn như ngày hôm nay. Câu nói của Dexter đã làm tôi hiểu thế nào là yêu nhau trọn vẹn – như hôm nay là lần đầu và cũng là lần cuối.

“Whatever happens tomorrow, we had today; and I’ll always remember it”

Tình yêu không chỉ bắt đầu ở ánh nhìn đầu tiên

Và có lẽ, One Day thể hiện rõ tình yêu trong phim và cả trong đời thực không phải là kết quả của một khoảnh khắc rung động ngắn ngủi, không phải thứ bùng lên rực rỡ chỉ nhờ một ánh nhìn đầu tiên hay một định mệnh được sắp đặt. Nó không đến như phép màu, càng không thể giữ gìn chỉ bằng những cảm xúc bốc đồng nhất thời.

Tình yêu, nếu nhìn sâu sắc hơn, là một hành trình đầy thử thách, nơi cả hai con người phải cùng nhau đối mặt với sự khác biệt, vượt qua khoảng cách, chấp nhận những mâu thuẫn, và học cách chữa lành cả những tổn thương do cuộc đời mang đến. Đó là một quá trình cần được hình thành, bồi đắp, và xây dựng qua năm tháng, như một công trình chung mà hai người cùng dựng nên từ sự kiên nhẫn và lựa chọn mỗi ngày.

Tình yêu trong One Day không nảy sinh từ điều kỳ diệu nào, mà từng ngày được lấp đầy bằng những lựa chọn: lựa chọn ở lại, lựa chọn chờ đợi, lựa chọn tha thứ. Mỗi lần họ quay trở lại với nhau, dù chỉ trong chốc lát, đều như đặt thêm một viên gạch cho công trình ấy. Đó không phải là một cảm xúc thoáng qua, mà là một “thế giới được kiến tạo chung” nơi hai người không chỉ yêu nhau, mà còn học cách sống cùng nhau, tồn tại bên nhau, và gìn giữ sự hiện diện của nhau bất chấp những đổi thay không ngừng của thời gian và cuộc sống.

Ngoài phần nội dung và triết lý, One Day còn ấn tượng người xem bởi những cảnh quay lãng mạn ở London cổ kính, những cánh đồng Edinburgh ngút ngàn. Mỗi lần giai điệu da diết của We Had Today (OST của phim) vang lên đều có thể khiến khán giả cay sống mũi. Từng chi tiết trong One Day đều là những mảnh ghép hoàn hảo kết hợp cùng diễn xuất sâu lắng của Anne Hathaway và Jim Sturgess, mỗi khi hai người xuất hiện cùng nhau trong khung hình là vạn vật chìm trong chemistry. Tất cả, tất cả mọi thứ đều vừa vặn cho một bộ phim hay, có thể xem nhiều lần trong đời.

Lời kết: Yêu như thể hôm nay là lần đầu, và cũng là lần cuối

Với tôi, tình yêu giống như một vết thương. Chúng ta thường không phải ghi nhớ phải bằng ký ức của trí não, mà bằng cách nó để lại dấu vết trong lòng của ta, những dấu vết âm thầm nhưng bền chặt. One Day không định nghĩa tình yêu, nhưng lại âm thầm mở ra một cách hiểu, qua thời gian, qua mất mát, và qua sự chọn lựa mỗi ngày. Bộ phim khiến bạn muốn sống tử tế hơn với người mình thương, dịu dàng hơn với những lần lỡ hẹn, và đủ can đảm để yêu một người – như hôm nay là lần đầu, và cũng là lần cuối.
Bởi như lời Dexter nói, nhẹ nhàng mà ám ảnh:

“Whatever happens tomorrow, we had today…”