lemy90s

Trong tiếng Ý có một cụm từ là “la dolce far niente” – sự ngọt ngào của việc không làm gì cả. Tôi biết đến khái niệm này lần đầu qua phim Eat, Pray, Love, trong đoạn nhân vật sống ở Roma và dần nhận ra người Ý có một “mối quan hệ” rất khác với thời gian rảnh, họ không cần phải hoàn thành điều gì đó trước khi cho phép mình nghỉ ngơi.

“Dolce far niente” không đơn thuần là giải trí sau giờ làm, nó là khả năng tận hưởng sự nhàn rỗi mà không cảm thấy có lỗi, không cần phải chứng minh rằng mình đã đủ mệt hay đủ xứng đáng. Ở Ý, người ta có thể ngồi hàng giờ chỉ để uống một ly cà phê, nhìn phố xá trôi qua, và coi đó là một phần rất bình thường của đời sống. Họ không xem đó là lười biếng, mà là một cách tôn trọng thời gian và cơ thể của chính mình. Nghe thì đơn giản, nhưng với người trưởng thành, đặc biệt là những người đã quen với guồng quay công việc đây lại là một kỹ năng khó học bởi đầu óc thường vẫn mắc kẹt trong email chưa trả lời, deadline chưa xong và cảm giác rằng nghỉ ngơi là kém năng suất hoặc trì hoãn công việc.

Trong nhiều năm qua, dolce far niente với tôi gần cũng là khái niệm không tồn tại. Một ngày làm 8 tiếng ở công ty, thời gian còn lại chỉ là đổi địa điểm làm việc. Cuối tuần vẫn nghe tiếng thông báo của Viber/ Zalo, đi chơi đôi khi vẫn check mail làm việc. Lúc nào cũng trong trạng thái sẵn sàng, dù không hẳn vì mọi thứ thật sự khẩn cấp, mà vì nỗi lo bị xem là kém hiệu suất. Và vì thế, mỗi khi thực sự nhàn rỗi, tôi luôn mang theo một cảm giác áy náy kỳ lạ.

Phải mất khá lâu tôi mới tập được việc… không làm gì mà không tự trách mình. Ban đầu chỉ là 10-15 phút ngồi yên, không cầm điện thoại, không nghĩ đến việc tiếp theo. Rồi dần dần, tôi tách biệt cuộc sống và công việc, bắt đầu nói không với công việc đang chiếm dụng quỹ thời gian cá nhân và tận hưởng những ngày cuối tuần “la dolce far niente” trọn vẹn. Tôi nhận ra, nhàn rỗi không nên là phần thưởng sau khi kiệt sức, mà nên là một nhịp cần thiết để mình không kiệt sức ngay từ đầu. Chỉ khi bước chậm lại một chút, người ta mới thấy rõ mình đã từng sống trong một nhịp gấp gáp đến mức nào.

Nếu có thể, bạn thử dành cho mình một khoảnh khắc “dolce far niente”, không cần kế hoạch lớn, không cần đi đâu xa. Chỉ là làm xong việc trong khả năng, rồi cho phép bản thân nghỉ ngơi một cách trọn vẹn dù là ra ngoài chơi, hay nằm ngủ cả ngày mà không phải tự giải thích với chính mình.

Biết tận hưởng sự nhàn rỗi không khiến mình kém đi, chỉ là học cách tôn trọng nhịp sống của chính mình hơn một chút.